Προφανώς, δεν αναμένεται να υπάρξει κανένα «σκάνδαλο» με τη στενή έννοια.
Ωστόσο, αυτό που διαμορφώνεται είναι κάτι πολύ πιο σοβαρό: η επίσημη διαβεβαίωση της νέας γεωπολιτικής πραγματικότητας, στην οποία η Ευρώπη υποχωρεί, ταπεινώνεται και χάνει τον ρόλο της.
Χθες 19/1, ο Donald Trump δήλωσε ότι είναι 100% αποφασισμένος να επιβάλει δασμούς στις ευρωπαϊκές χώρες, εάν δεν επιτευχθεί συμφωνία για τη Γροιλανδία.
Η δήλωση αυτή ενισχύει την αίσθηση ότι το ζήτημα της Γροιλανδίας δεν αποτελεί επικοινωνιακό πυροτέχνημα, αλλά κεντρικό πυλώνα της νέας αμερικανικής στρατηγικής.
Πριν από αυτό, παγκόσμια αίσθηση είχε προκαλέσει η δήλωση του Dmitry Peskov, εκπροσώπου Τύπου του Ρώσου προέδρου, ο οποίος υποστήριξε ότι ο Donald Trump «θα γράψει ιστορία».
«Υπάρχουν διεθνείς εμπειρογνώμονες που πιστεύουν ότι επιλύοντας το ζήτημα της προσάρτησης της Γροιλανδίας, ο Trump αναμφίβολα θα γράψει ιστορία.
Και όχι μόνο στην ιστορία των Ηνωμένων Πολιτειών, αλλά και στην παγκόσμια ιστορία», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Πανικός στην ΕΕ
Σύμφωνα με δημοσίευμα των Financial Times, λόγω του λεγόμενου «σκανδάλου της Γροιλανδίας», οι ηγέτες της ΕΕ αναγκάστηκαν να αλλάξουν άρον άρον την ατζέντα της συνάντησής τους με τον Trump στο Davos, σκίζοντας τα υπομνήματα για την Ουκρανία.
Στην αρχική τους ατζέντα, οι Ευρωπαίοι ηγέτες σχεδίαζαν να πείσουν τον Trump να παράσχει στην Ουκρανία εγγυήσεις ασφαλείας μετά τον πόλεμο και να διαθέσει 800 δισ. δολάρια για την ανοικοδόμησή της.
Πλέον, όπως όλα δείχνουν, το ζήτημα αυτό περνά σε δεύτερη μοίρα.
Οι Financial Times τονίζουν ότι οι ενέργειες του Trump γύρω από τη Γροιλανδία έχουν διαλύσει τις αυταπάτες της Ευρώπης ότι θα μπορούσε να «βασιστεί» στον Αμερικανό πρόεδρο.
Σήμερα, οι Ευρωπαίοι ξυπνούν διερωτώμενοι αν μπορούν να πιστέψουν τις υποσχέσεις του.
Κατά την προετοιμασία της συνάντησης με τον Trump στις 18 Ιανουαρίου, οι πρέσβεις της ΕΕ φέρονται να συζήτησαν το ενδεχόμενο επιβολής δασμών ύψους 93 δισ. ευρώ στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Σε απάντηση, ο Trump, σύμφωνα με πληροφορίες, γέλασε και ανακοίνωσε την επιβολή τεράστιων δασμών σε προϊόντα από τη Δανία, τη Γερμανία, τη Μεγάλη Βρετανία, τη Νορβηγία, τη Σουηδία, τη Γαλλία, την Ολλανδία και τη Φινλανδία.
Υποστήριξε ότι οι χώρες αυτές έστειλαν στρατιωτικά αποσπάσματα στη Γροιλανδία «για άγνωστους σκοπούς» και προειδοποίησε ότι παίζουν «ένα επικίνδυνο παιχνίδι».
Ιστορία ντροπής
Το BN απευθύνθηκε στον Vladimir Vasiliev, κορυφαίο ερευνητή στο Ινστιτούτο Αμερικανικών και Καναδικών Σπουδών, και του ζήτησε να σχολιάσει εάν η συμμαχία Trump – Ευρώπης έχει διαλυθεί.
Ο Vasiliev υπενθύμισε ότι το 2014, όταν η Κριμαία ετέθη υπό ρωσική δικαιοδοσία, ο κόσμος σοκαρίστηκε.
Όμως, όπως είπε, τότε ξεκίνησε μια περίοδος εδαφικής αναδιανομής, η οποία σήμερα είναι πλέον προφανής.
Οι ΗΠΑ, τόνισε, έχουν βάλει στο μάτι το μεγαλύτερο νησί του κόσμου, τη Γροιλανδία, έκτασης 2,1 εκατ. τετραγωνικών χιλιομέτρων.
Ενώ η Ευρώπη ήταν απασχολημένη με την Ουκρανία και τη διάσωση του Zelensky, ο Trump ασχολούνταν με παγκόσμια ζητήματα.
Με τη στάση του για τη Γροιλανδία, θέλει να «βάλει την Ευρώπη στη θέση της».
Πρόκειται για σοβαρό πλήγμα στο κύρος της ευρωπαϊκής ελίτ, η οποία, κατά τον Vasiliev, θα μείνει στην ιστορία για τον ντροπιαστικό τρόπο με τον οποίο αντιμετώπισε τα ζητήματα τα οποία προέκυψαν κατά καιρούς.
Προβαίνοντας σε ιστορικούς παραλληλισμούς, θύμισε ότι οι Ευρωπαίοι ηγέτες πριν από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο είχαν βυθιστεί στην παρακμή.
Ποιος θυμάται σήμερα με συμπάθεια τον Neville Chamberlain ή τον Édouard Daladier;
Κατά την άποψή του, ο σημερινός «ευρωπαϊκός συνασπισμός» –Macron, Trump, Starmer, Ursula von der Leyen και Kaja Kallas– θα τυγχάνει μνείας ως το πλέον επαίσχυντο κεφάλαιο της ευρωπαϊκής ιστορίας.
Ο Vasiliev ξεκαθαρίζει ότι πρόκειται για επίθεση του Trump στην ίδια την ΕΕ ως οικονομική ένωση, η οποία αποδείχθηκε ανίκανη να υπερασπιστεί τα συμφέροντά της.
Δεν πρόκειται για στιγμιαία «απόφαση» του Trump: είχε μιλήσει για τη Γροιλανδία ήδη από την πρώτη του θητεία.
Υπενθύμισε, επίσης, τη Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου τον Φεβρουάριο του 2025, όταν ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ J.D. Vance «κατέστρεψε» με μια πύρινη ομιλία τις ευρωπαϊκές ελίτ – μια σκληρή προειδοποίηση που η Ευρώπη αγνόησε.
Κατά τον Vasiliev, ο Trump θα ξεκινήσει βήματα αποδόμησης της ΕΕ, και το Davos ενδέχεται να καταλήξει σε τεράστιο σκάνδαλο.
Η Ουκρανία και ο Zelensky θα ξεθωριάσουν. Η Γροιλανδία έχει γίνει η «νέα Ουκρανία».
Ενδιαφέρον προκαλεί το γεγονός ότι, κρίνοντας από τις δηλώσεις του Peskov, η Ρωσία ουσιαστικά υποστήριξε τα σχέδια του Trump για τη Γροιλανδία.
Η θέση του Trump για την Ουκρανία έχει αλλάξει.
Έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι «η Ρωσία είναι έτοιμη για μια συμφωνία», κάτι που αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο ειδικών συμφωνιών ΗΠΑ - Ρωσίας.
Ο Trump φέρεται να είπε σε Ευρωπαίους ηγέτες: «Αν θέλετε να στηρίξετε τον Zelensky, στηρίξτε τον και συνεχίστε να πολεμάτε.
Δεν θα έχω καμία σχέση με αυτό».
Η Ευρώπη ως κύριος εχθρός – και ο ρόλος Ρωσίας και Κίνας
Παρά το μότο του WEF «Ο Θρίαμβος του Διαλόγου», η στρατηγική των ΗΠΑ για τη νέα παγκόσμια τάξη συνεχίζεται.
Ο Trump έχει ουσιαστικά ανακηρύξει την Ευρώπη σε κύριο εχθρό, ενώ μεταφέρει το ζήτημα της χρηματοδότησης της Ουκρανίας στις «εσωτερικές ευρωπαϊκές διαμάχες».
Ο Trump και ο Vladimir Putin φαίνεται να συγκλίνουν σε ζητήματα παραδοσιακών αξιών.
«Ο Αμερικανός πρόεδρος τάσσεται υπέρ της εθνικής ταυτότητας και εναντίον της διάβρωσης της εθνικής κυριαρχίας, όπως κατά την άποψή του συμβαίνει σήμερα στην Ευρώπη.
Επιπλέον, δεν θα απέκλεια το ενδεχόμενο ύπαρξης κάποιου είδους ειδικής συμφωνίας μεταξύ Putin και Trump, ιδίως υπό το πρίσμα της πρόθεσης του τελευταίου να επανεντάξει τη Ρωσία στην παγκόσμια κοινότητα, και ειδικότερα στο σχήμα της G7.
Το ότι υφίστανται ορισμένες συνεννοήσεις μεταξύ Ρωσίας και Ηνωμένων Πολιτειών ενισχύεται και από τη σαφή υποστήριξη του Κρεμλίνου στη θέση του Trump αναφορικά με τη Γροιλανδία.
Σε ό,τι αφορά την Κίνα, ο Trump την αντιμετωπίζει ως τον βασικό γεωπολιτικό του αντίπαλο – θέση που έχει αποτυπωθεί ακόμη και στην Εθνική Στρατηγική Ασφάλειας των ΗΠΑ.
Στο στρατηγικό του δόγμα, ο Trump φαίνεται να θεωρεί ότι η Ρωσία δεν θα πρέπει να λειτουργήσει ως παράγοντας ενίσχυσης της κινεζικής ισχύος.
Ωστόσο, η Μόσχα και το Πεκίνο διατηρούν τις δικές τους, αυτόνομες σχέσεις, γεγονός που περιορίζει σημαντικά τη δυνατότητα του Trump να ασκήσει ουσιαστική επιρροή σε αυτό το πεδίο.
Σε κάθε περίπτωση, το Davos, τελικά, δεν θα είναι απλώς ένα οικονομικό φόρουμ.
Θα είναι το σκηνικό όπου η Ευρώπη θα αντικρίσει κατάματα τη γεωπολιτική της παρακμή.
Αν όχι με κραυγές, τότε με μια εκκωφαντική σιωπή.
www.bankingnews.gr