Οι αποφάσεις στην Αθήνα αναμένεται να ανακοινωθούν αύριο και το βασικό σενάριο προβλέπει αύξηση της κρατικής επιδότησης στο πετρέλαιο κίνησης από τα σημερινά 10 λεπτά ανά λίτρο.
Το ακριβές ύψος της παρέμβασης θα κλειδώσει την τελευταία στιγμή, με ένα από τα σενάρια που εξετάζονται να ανεβάζει την κρατική συμμετοχή ακόμη και στα 20 λεπτά το λίτρο.
Το ερώτημα είναι εάν θα ακολουθήσουν και τα διυλιστήρια, τα οποία σήμερα προσφέρουν επιπλέον έκπτωση 5 λεπτών. Σε μια τέτοια περίπτωση, η συνολική παρέμβαση στην αντλία θα μπορούσε να ενισχυθεί αισθητά σε σχέση με τα σημερινά επίπεδα.
Ακόμη και έτσι, όμως, με τις σημερινές τιμές δύσκολα θα δούμε το diesel να επιστρέφει κάτω από τα 2 ευρώ. Το μέτρο λειτουργεί περισσότερο ως ανάχωμα απέναντι σε έναν νέο γύρο ανατιμήσεων παρά ως μηχανισμός επιστροφής στις τιμές που γνώριζαν οι οδηγοί πριν από τη νέα ενεργειακή αναταραχή.
Η Γερμανία κόβει φόρους
Εδώ αρχίζει να αποκτά ενδιαφέρον η σύγκριση με την υπόλοιπη Ευρώπη. Η Γερμανία επέλεξε να χτυπήσει απευθείας τη φορολογία των καυσίμων. Το γερμανικό Κοινοβούλιο ενέκρινε στις 25 Σεπτεμβρίου μείωση του ενεργειακού φόρου σε βενζίνη και diesel κατά 14,04 λεπτά το λίτρο για το διάστημα από την 1η Οκτωβρίου έως το τέλος Δεκεμβρίου.
Μαζί με τη μείωση του ΦΠΑ που προκύπτει από τον χαμηλότερο φόρο, η συνολική ελάφρυνση στην αντλία υπολογίζεται σε περίπου 17 λεπτά ανά λίτρο. Το κόστος του πακέτου εκτιμάται από τη γερμανική κυβέρνηση σε περίπου 2,5 δισ. ευρώ.
Το Βερολίνο δεν σταματά εκεί. Έχει ήδη ανακοινώσει ότι θα ξεκινήσει συζητήσεις με τις πετρελαϊκές εταιρείες για την εφαρμογή προσωρινού πλαφόν στις τιμές των καυσίμων, το αργότερο από τις αρχές του 2027, εξετάζοντας μοντέλα που εφαρμόζονται σε Λουξεμβούργο και Βέλγιο.
Παράλληλα, από τον περασμένο Απρίλιο έχει περιορίσει τις αυξήσεις των τιμών στα πρατήρια σε μία την ημέρα, στις 12 το μεσημέρι, ενώ οι μειώσεις μπορούν να γίνονται οποιαδήποτε στιγμή.
Ιταλία: Μείωση φόρου και πλαφόν από την Eni
Διαφορετικό μείγμα μέτρων ακολουθεί η Ιταλία. Η κυβέρνηση Μελόνι έχει χρησιμοποιήσει επανειλημμένα τη μείωση του ειδικού φόρου κατανάλωσης στο diesel για να απορροφήσει μέρος των αυξήσεων. Στις αρχές Σεπτεμβρίου είχε παραταθεί η μείωση του ΕΦΚ κατά 17 λεπτά το λίτρο, ενώ ακολούθησε νέο νομοθετικό πλαίσιο με συνέχιση της φορολογικής παρέμβασης.
Ακόμη πιο ενδιαφέρουσα είναι η κίνηση της Eni. Από τις 28 Σεπτεμβρίου η εταιρεία επιβάλλει στα πρατήρια Enilive ανώτατη τιμή 2,19 ευρώ το λίτρο στο diesel και 1,99 ευρώ στη βενζίνη.
Το πλαφόν θα ισχύσει αρχικά για 30 ημέρες, με δυνατότητα παράτασης έως το τέλος του έτους, ανάλογα με την πορεία της αγοράς και της τροφοδοσίας. Σύμφωνα με την εταιρεία, οι τιμές αυτές βρίσκονται περίπου 17 λεπτά χαμηλότερα από τα τρέχοντα μέσα επίπεδα.
Ισπανία και Πορτογαλία ανεβάζουν την παρέμβαση
Στην Ισπανία, η κυβέρνηση έχει αυξήσει τη μείωση του φόρου στο diesel στα 20 λεπτά ανά λίτρο, από 5 λεπτά προηγουμένως, ενώ για τη βενζίνη διατηρείται ενίσχυση 5 λεπτών.
Ακόμη μεγαλύτερη είναι η συνολική φορολογική ελάφρυνση στην Πορτογαλία. Η Λισαβόνα ενίσχυσε τη μείωση του φόρου πετρελαιοειδών κατά περίπου 3 λεπτά το λίτρο και, μαζί με την επίπτωση στον ΦΠΑ, η συνολική φορολογική παρέμβαση φτάνει περίπου τα 23 λεπτά ανά λίτρο, τόσο στο diesel όσο και στη βενζίνη.
Η εικόνα που διαμορφώνεται δείχνει ότι η Ευρώπη εγκαταλείπει σταδιακά τη λογική της αναμονής και περνά σε άμεσες παρεμβάσεις στην αντλία, είτε μέσω φορολογικών μειώσεων είτε μέσω επιδοτήσεων και πλαφόν.
Στην Ελλάδα πρώτα το diesel
Στην Αθήνα, η πρώτη γραμμή άμυνας παραμένει το πετρέλαιο κίνησης. Και αυτό δεν είναι τυχαίο. Το diesel δεν αφορά μόνο τον οικογενειακό προϋπολογισμό, αλλά βρίσκεται στον πυρήνα των εμπορευματικών μεταφορών.
Όσο παραμένει πάνω από τα 2,20 ευρώ, αυξάνεται ο κίνδυνος η ενεργειακή ακρίβεια να μεταφερθεί από τα πρατήρια στα μεταφορικά κόστη και τελικά στα ράφια.
Η νέα επιδότηση θα αφορά, σε πρώτη φάση, το διάστημα έως τις 15 Οκτωβρίου. Στη συνέχεια θα γίνει νέα αξιολόγηση της αγοράς και θα αποφασιστεί τι θα ισχύσει για το δεύτερο δεκαπενθήμερο. Και αμέσως μετά έρχεται το δυσκολότερο τεστ: το πετρέλαιο θέρμανσης.
Το επόμενο μέτωπο είναι η θέρμανση
Στα μέσα Οκτωβρίου αναμένεται δεύτερη δέσμη παρεμβάσεων, αυτή τη φορά για το κόστος θέρμανσης των νοικοκυριών.
Στο τραπέζι βρίσκεται συνδυασμένη παρέμβαση κράτους και διυλιστηρίων στο πετρέλαιο θέρμανσης, με στόχο η τιμή εκκίνησης να πλησιάσει την περιοχή των 1,50-1,60 ευρώ το λίτρο.
Παράλληλα, εξετάζεται αύξηση κατά 20% του ποσού αναφοράς του επιδόματος θέρμανσης, η οποία θα καλύπτει όλα τα επιδοτούμενα μέσα και όχι μόνο το πετρέλαιο.
Το μεγάλο ερώτημα, ωστόσο, γίνεται πλέον ευρύτερο. Όταν η Γερμανία μειώνει τους φόρους κατά 17 λεπτά, η Ισπανία φτάνει τα 20 λεπτά στο diesel και η Πορτογαλία σε συνολική φορολογική ελάφρυνση περίπου 23 λεπτών, η συζήτηση στην Ελλάδα δύσκολα μπορεί να μείνει μόνο στο πόσα λεπτά θα προστεθούν στην επιδότηση.
Γιατί, όσο οι διεθνείς τιμές παραμένουν ψηλά, η μάχη μεταφέρεται αναπόφευκτα και στο άλλο μεγάλο κομμάτι της τιμής που πληρώνει ο οδηγός στην αντλία: τους φόρους.
https://www.topontiki.gr/