Με λιγότερο από το μισό του προβλεπόμενου προσωπικού λειτουργούν οι τεχνικές υπηρεσίες των δήμων της χώρας, την ώρα που καλούνται να διαχειριστούν ένα διευρυμένο πεδίο αρμοδιοτήτων και να προχωρήσουν έργα υποδομής, μελέτες, αδειοδοτήσεις και παρεμβάσεις σε δημόσιες εγκαταστάσεις. Η πρόσφατη μελέτη της Ελληνικής Εταιρείας Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης (ΕΕΤΑΑ) για το κόστος λειτουργίας των δήμων το 2025 αποτυπώνει με αριθμούς το πρόβλημα της υποστελέχωσης, με τον κλάδο των μηχανικών να εμφανίζει ιδιαίτερα μεγάλη έλλειψη.
Συγκεκριμένα, από τις 8.502 οργανικές θέσεις μηχανικών ΠΕ και ΤΕ στους ΟΤΑ, καλύπτονται μόλις οι 4.147, δηλαδή ποσοστό 48,8% με αποτέλεσμα το 51,2% των θέσεων να παραμένει κενό ή δεσμευμένο. Πρόκειται για τον τέταρτο μεγαλύτερο επαγγελματικό κλάδο των ΟΤΑ, ο οποίος σύμφωνα με τη μελέτη αποτελεί κρίσιμο πόρο για την υλοποίηση των αναπτυξιακών έργων που χρηματοδοτούνται από εθνικούς και ευρωπαϊκούς πόρους.
Οι μεγαλύτερες ελλείψεις εντοπίζονται στους πολιτικούς μηχανικούς, όπου καταγράφονται 1.547 κενές ή δεσμευμένες θέσεις πανελλαδικά. Ακολουθούν οι τοπογράφοι - αγρονόμοι με 676, οι αρχιτέκτονες με 600, οι μηχανολόγοι με 564 και οι ηλεκτρολόγοι μηχανικοί με 536 κενές ή δεσμευμένες θέσεις.
Αναλυτικά στις Υπηρεσίες Δόμησης (Πολεοδομίες), για τις οποίες έχει γίνει πολύς λόγος τον τελευταίο καιρό, όπως προκύπτει από τα στοιχεία, από το σύνολο των 2.340 θέσεων, καλυμμένες είναι οι 1.164 με τα κενά να φτάνουν τα 587 και τις δεσμευμένες θέσεις τις 555.
Αλλα και στις υπηρεσίες Πολιτικής Προστασίας από τις 1.082 θέσεις, στελεχωμένες είναι μόλις οι 489, ενώ στις τεχνικές υπηρεσίες απασχολούνται 3.094 εργαζόμενοι όταν οι υφιστάμενες θέσεις φτάνουν τις 6.858.
Η μελέτη της ΕΕΤΑΑ επισημαίνει συνολικότερα οργανωτικές αδυναμίες στους δήμους, καθώς οι υπηρεσιακές δομές εμφανίζονται κατακερματισμένες, υπάρχουν πολλές κενές θέσεις και καταγράφεται σημαντική εξάρτηση από συμβασιούχους και αναδόχους. Για τον κλάδο των μηχανικών, μάλιστα, εκτιμάται ότι η πλήρης κάλυψη των κενών θα απαιτήσει εκτεταμένο χρονικό ορίζοντα και προσαρμογές στην πολιτική προσλήψεων.
Έργα, σχολεία και δρόμοι στον πάγο
Οι ελλείψεις στις τεχνικές υπηρεσίες έχουν άμεσες επιπτώσεις στη λειτουργία των δήμων και στην προώθηση έργων. Όπως αναφέρει η Πανελλήνια Ομοσπονδία Διπλωματούχων Μηχανικών του Δημοσίου (ΠΟ ΕΜΔΥΔΑΣ), η οποία ανέδειξε τα συγκεκριμένα στοιχεία της μελέτης, η έλλειψη εξειδικευμένου επιστημονικού προσωπικού επηρεάζει κρίσιμες υποδομές και καθημερινές δημοτικές υπηρεσίες.
Μεταξύ άλλων, καθυστερούν έργα υποδομών, όπως αντιπλημμυρικά και οδικά έργα, καθώς και αναπλάσεις, ενώ ταυτόχρονα μετατίθενται απαραίτητες επισκευές σε σχολεία και άλλα δημόσια κτίρια και καθυστερούν εργασίες συντήρησης δρόμων και επισκευές στον ηλεκτροφωτισμό.
Στο ίδιο πλαίσιο, αναβάλλονται παρεμβάσεις σε παιδικές χαρές και αθλητικές εγκαταστάσεις, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις εγκαταστάσεις κλείνουν για λόγους ασφαλείας. Σημαντικές καθυστερήσεις καταγράφονται επίσης σε διαδικασίες που απαιτούν μηχανικούς, όπως η έκδοση οικοδομικών αδειών και ο έλεγχος αυθαίρετων και επικίνδυνων κατασκευών.
Η υποστελέχωση επηρεάζει ακόμη την ωρίμανση μελετών, την εξασφάλιση των απαιτούμενων αδειοδοτήσεων και την επίβλεψη των έργων. Πρόκειται για διαδικασίες που συνδέονται άμεσα και με την απορρόφηση χρηματοδοτικών πόρων, καθώς η αδυναμία τήρησης προθεσμιών ή ολοκλήρωσης των απαιτούμενων μελετών και αδειοδοτήσεων μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια κονδυλίων από το ΕΣΠΑ και το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων.
Γιατί δεν καλύπτονται οι θέσεις
Ένα από τα ζητήματα που αναδεικνύονται είναι η δυσκολία προσέλκυσης και διατήρησης εξειδικευμένων μηχανικών στους δήμους. Η ΠΟ ΕΜΔΥΔΑΣ αποδίδει σημαντικό μέρος του προβλήματος στις μη ανταγωνιστικές μισθολογικές απολαβές του Δημοσίου σε σχέση με τον ιδιωτικό τομέα, σε συνδυασμό με το υψηλό επίπεδο ευθύνης που συνοδεύει τα συγκεκριμένα καθήκοντα.
Η ίδια η ΕΕΤΑΑ προτείνει παρεμβάσεις που θα μπορούσαν να επιταχύνουν την κάλυψη των κενών, μεταξύ των οποίων στοχευμένα κίνητρα για την προσέλκυση και παραμονή προσωπικού σε υποστελεχωμένους δήμους, μεγαλύτερη ευελιξία στους κύκλους προσλήψεων και αξιοποίηση της κινητικότητας από άλλους φορείς του Δημοσίου.
Η ΠΟ ΕΜΔΥΔΑΣ, από την πλευρά της, δηλώνει ότι θα συνεχίσει να διεκδικεί την κάλυψη των κενών οργανικών θέσεων μηχανικών στους φορείς του Δημοσίου με μόνιμες και σταθερές σχέσεις εργασίας, καθώς και μέτρα για τις αποδοχές και τη νομική κάλυψη των μηχανικών.
https://www.ethnos.gr/