16 Νοε 2026

Ποιος ανταγωνίζεται ποιον; Το 64,9% των δημόσιων διαγωνισμών στην Ελλάδα έχει έναν υποψήφιο

Ιδιαίτερα ανησυχητική εικόνα για τον ανταγωνισμό στις δημόσιες συμβάσεις στην Ελλάδα αποτυπώνουν τα στοιχεία που δημοσιοποίησε η Πλατφόρμα Δεδομένων Δημοσίων Συμβάσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα δεδομένα, η Ελλάδα καταγράφει το υψηλότερο ποσοστό μεταξύ των κρατών-μελών της ΕΕ στους δημόσιους... διαγωνισμούς στους οποίους συμμετέχει μόλις ένας υποψήφιος ανάδοχος, με το ποσοστό να φτάνει το 64,9%.

Πρόκειται για μια επίδοση που προκαλεί σοβαρά ερωτήματα σχετικά με το επίπεδο του ανταγωνισμού, τη διαφάνεια και τις συνθήκες υπό τις οποίες πραγματοποιούνται οι δημόσιες συμβάσεις. Όταν σχεδόν δύο στους τρεις διαγωνισμούς καταλήγουν με μία μόνο προσφορά, περιορίζονται οι δυνατότητες ουσιαστικής σύγκρισης μεταξύ διαφορετικών προτάσεων, ενώ ανακύπτουν προβληματισμοί για το κατά πόσο διασφαλίζονται οι καλύτεροι δυνατοί όροι για το Δημόσιο.

Ιδιαίτερη εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι το 82,3% των συγκεκριμένων διαγωνισμών αφορούσε έργα και συμβάσεις με προϋπολογισμό άνω των 20 εκατομμυρίων ευρώ. Το στοιχείο αυτό εντείνει τον προβληματισμό, καθώς δεν πρόκειται απλώς για μικρές προμήθειες ή περιορισμένου οικονομικού αντικειμένου συμβάσεις, αλλά για διαδικασίες που αφορούν σημαντικά ποσά δημόσιου χρήματος.

Η απουσία πολλών υποψηφίων αναδόχων μπορεί να περιορίσει τον ανταγωνισμό και να μειώσει τις πιθανότητες εξασφάλισης ευνοϊκότερων οικονομικών προσφορών για το Δημόσιο. Παράλληλα, δημιουργεί ερωτήματα για τους όρους συμμετοχής στους διαγωνισμούς, τις προδιαγραφές που τίθενται, αλλά και το κατά πόσο αυτές επιτρέπουν την ισότιμη πρόσβαση περισσότερων επιχειρήσεων.

Το υψηλό ποσοστό των διαγωνισμών με έναν μόνο συμμετέχοντα δεν αποτελεί από μόνο του απόδειξη παρατυπιών ή παράνομων πρακτικών. Ωστόσο, η έκταση του φαινομένου στην Ελλάδα, σε συνδυασμό με το μεγάλο οικονομικό αντικείμενο των συμβάσεων, καθιστά αναγκαίο τον ουσιαστικό έλεγχο των διαδικασιών ανάθεσης.

Το βασικό ερώτημα που προκύπτει είναι κατά πόσο οι δημόσιοι διαγωνισμοί στη χώρα εξασφαλίζουν πραγματικές συνθήκες ανταγωνισμού ή εάν οι διαδικασίες καταλήγουν συστηματικά σε αναθέσεις με ελάχιστη συμμετοχή. Σε κάθε περίπτωση, τα ευρωπαϊκά στοιχεία επαναφέρουν στο προσκήνιο το ζήτημα της διαφάνειας στη διαχείριση του δημόσιου χρήματος και της αποτελεσματικότητας των ελεγκτικών μηχανισμών.

Η ελληνική πρωτιά, πάντως, δεν είναι ένας αριθμός που μπορεί να περάσει απαρατήρητος. Με σχεδόν επτά στους δέκα διαγωνισμούς να συγκεντρώνουν μόλις μία προσφορά, η ανάγκη για απαντήσεις από τους αρμόδιους φορείς γίνεται ακόμη πιο επιτακτική.