27.12.16

Κόψτε υπέρογκους φόρους και προσαυξήσεις-Απόφαση σταθμός του ΣτΕ


Σε μια ιστορική απόφαση, η οποία πιθανόν θα ανακουφίσει χιλιάδες φορολογούμενους και επιχειρήσεις προσανατολίζεται το Συμβούλιο Επικρατείας, το οποίο επί της ουσίας επικυρώνει, εμμέσως πλην σαφώς, «κόφτη» προσαυξήσεων,
προστίμων και υπέρογκων φόρων.
Η απόφαση αυτή τμήματος του ΣτΕ, αν επιβεβαιωθεί και από τη μείζονα σύνθεση του Ανωτέρου Δικαστηρίου, δίνει ουσιαστικά τη δυνατότητα αναδρομικής εφαρμογής επιεικέστερων φορολογικών ρυθμίσεων και κυρώσεων για υποθέσεις του παρελθόντος. Και οδηγεί σε «κούρεμα» εξωφρενικών προσαυξήσεων και προστίμων για φορολογικές υποθέσεις.

Σύμφωνα με πληροφορίες, η άποψη αυτή επικράτησε στο σκεπτικό απόφασης για την επιβολή πρόσθετου φόρου 181% σε ΕΠΕ λόγω ανακριβούς δήλωσης. Συγκεκριμένα, της επιβλήθηκε φόρος 334.494 ευρώ λόγω ανακριβούς δήλωσης, με πρόσθετο φόρο σε ποσοστό 181%, με συνέπεια να πρέπει να πληρώσει συνολικά 602.090 ευρώ.

Το Διοικητικό Εφετείο απέρριψε αίτημα της για αναδρομική εφαρμογή μεταγενέστερων επιεικέστερων νόμων (μείωσαν σταδιακά πρόσθετους φόρους από 300%, σε 200%, σε 120% και πρόστιμα σε 10-50% της διαφοράς φόρου), αλλά το ΣτΕ έκρινε εφικτή την αναδρομική εφαρμογή και το «κούρεμα», εφόσον υπήρξε νεότερος νόμος που αντιμετωπίζει ηπιότερα τη σχετική παράβαση, αξιολογώντας διαφορετικά τη βαρύτητά της. Λόγω σπουδαιότητας, η υπόθεση παραπέμφθηκε σε μείζονα σύνθεση.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις νομικών, αυτό πρακτικά εφόσον επιβεβαιωθεί και πάλι από το ΣτΕ- σημαίνει πως ουσιαστικά ανοίγει ο δρόμος για αναδρομικό «κούρεμα» υπέρογκων πρόσθετων φόρων και προσαυξήσεων, αναγνωρίζοντας ότι έχει συνταγματική βάση και στήριγμα η αρχή της αναδρομικής εφαρμογής της ηπιότερης ρύθμισης κατά την επιβολή και φορολογικών κυρώσεων.

Έτσι όμως θα οδηγηθούμε σε «κούρεμα» υπέρογκων φορολογικών επιβαρύνσεων που έχουν μπει και αφορούν χιλιάδες δικαστικά εκκρεμείς υποθέσεις, με προσαυξήσεις, πρόσθετους φόρους ή επιτόκια εξαιρετικά υψηλά. Δηλαδή το δικαστήριο δέχεται, σύμφωνα με νομικές πηγές, ότι όταν οι φορολογικές κυρώσεις γίνονται ηπιότερες, μολονότι οι νέες επιεικέστερες ρυθμίσεις εφαρμόζονται για παραβάσεις που γίνονται μετά την έναρξη ισχύος του ευμενέστερου νόμου, μπορεί να εφαρμοστούν και αναδρομικά σε παλαιότερες εκκρεμείς υποθέσεις.

Κατά το ΣτΕ, όταν ο νομοθέτης, μεταβάλλοντας αντιλήψεις, κρίνει ότι ο σκοπός της ταχείας και ακριβούς συμμόρφωσης στις επιβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις μπορεί να επιτευχθεί με ηπιότερα μέσα και κυρώσεις, τότε ελέγχεται ως άσκοπη, αδικαιολόγητη αλλά και αντίθετη προς τη νεότερη νομοθετική βούληση η επιβολή των παλιότερων αυστηρότερων κυρώσεων, καθώς υπερβάλλουν το μέτρο που θεωρεί πλέον αναγκαίο ο νεότερος επιεικέστερος νόμος.

Σκληρός ο Άρειος Πάγος

Αντιθέτως, ο Άρειος Πάγος στέλνει αυστηρό «μήνυμα» για το ποινικό σκέλος των φορολογικών υποθέσεων, ξεκαθαρίζοντας ότι οι ποινικές διώξεις θα ασκούνται με γνώμονα το αυστηρότερο δικονομικό πλαίσιο και αναδρομικά (για φορολογικές παραβάσεις και προ του Απριλίου 2011), καθώς και ότι για φορολογικά αδικήματα τελεσθέντα μετά την 1/1.14 δεν υπάρχει δυνατότητα διοικητικού (εξωδικαστικού) συμβιβασμού με τις κρατικές Αρχές και συνεπώς είναι αναπόφευκτη η δίωξη.

Συγκεκριμένα, η Εισαγγελία ΑΠ έκρινε ότι είναι πλέον αδρανής ευμενέστερη γνωμοδότηση του 2013 η οποία δεν επέτρεπε την αναδρομική δίωξη με το αυστηρότερο νομοθετικό πλαίσιο για φορολογικές παραβάσεις πριν από τις 31/3/2011. Νεότερη γνωμοδότηση δέχεται ότι ύστερα από απόφαση της Ολομέλειας ΑΠ οι διώξεις ασκούνται με το αυστηρότερο νομικό καθεστώς για όλα τα αδικήματα, ανεξαρτήτως του χρόνου τέλεσής τους. Παράλληλα, γίνεται δεκτό ότι ο διοικητικός συμβιβασμός (για πληρωμή) που εμποδίζει τη δίωξη, ισχύει μόνο για αδικήματα προ του 2014.

Του Παναγιώτη Στάθη

Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Παρασκήνιο που κυκλοφόρησε εκτάκτως την Παρασκευή 23/12