Aκρως αποκαλυπτικό δημοσίευμα του διεθνούς δικτύου
.jpg)
Politico ρίχνει άπλετο φως στις πραγματικές αιτίες πίσω από τον πύρινο εφιάλτη που κατακαίει την Ελλάδα, βάζοντας στο μικροσκόπιο το απαρχαιωμένο, επικίνδυνο δίκτυο ηλεκτροδότησης της χώρας.
Επικαλούμενο προκαταρκτικά δεδομένα της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού (ΔΑΕΕ), το ρεπορτάζ αποκαλύπτει μια σοκαριστική αλήθεια: οι βλάβες και οι σπινθήρες από τα καλώδια ρεύματος ευθύνονται για το θηριώδες 75% των καμένων εκτάσεων κατά τη φετινή χρονιά. Παρά το γεγονός ότι οι υποδομές ενέργειας ευθύνονται για μικρό αριθμό ενάρξεων, οι συγκεκριμένες εστίες ξεσπούν συνήθως υπό ακραίες καιρικές συνθήκες, σε απομακρυσμένες δασικές περιοχές, λαμβάνοντας ταχύτατα ανεξέλεγκτες, καταστροφικές διαστάσεις.
Είναι χαρακτηριστικό ότι δύο φονικές πυρκαγιές του περασμένου Ιουλίου, σε Δυτική Αττική και Κρήτη, οι οποίες έκαναν στάχτη πάνω από 145.000 στρέμματα και στοίχισαν τη ζωή σε τέσσερις ανθρώπους, συνδέθηκαν άμεσα με βλάβες στο δίκτυο ηλεκτροδότησης.
Το δίκτυο - «εμπρηστής» και η άμυνα του ΔΕΔΔΗΕ
Χαλαρά καλώδια που κρέμονται μέσα σε πυκνά δάση, συσσώρευση σκόνης στους μετασχηματιστές και ελλιπής συντήρηση μετατρέπουν το δίκτυο σε ωρολογιακή βόμβα, ειδικά τις ημέρες με ισχυρούς ανέμους και αυξημένη ζήτηση ρεύματος. Όπως επισημαίνει το WWF Ελλάς, στατιστικά η πλειονότητα των πυρκαγιών μπορεί να μην ξεκινά από το δίκτυο, όμως αυτές είναι που προκαλούν τις μεγαλύτερες καταστροφές, καταγράφοντας ότι το 2025 το 55% της καμένης έκτασης προκλήθηκε από καλώδια.
Από την πλευρά του, ο ΔΕΔΔΗΕ επιχειρεί να αποκρούσει τις βαρύτατες κατηγορίες. Υποστηρίζει ότι μόλις το 1% των πυρκαγιών αποδίδεται στις υποδομές του (έναντι 3% στις ΗΠΑ) και χαρακτηρίζει την κριτική ως «εύκολη στοχοποίηση» που συγκαλύπτει τοπικές ευθύνες και εξυπηρετεί ιδιοτελείς ατζέντες.
Ο λογαριασμός των 35 δισ. και οι δικαστικές μάχες
Το πρόβλημα ωστόσο έχει βαθιές ρίζες, από τη δεκαετία του 1960, όταν η Ελλάδα επέλεξε το φθηνότερο εναέριο δίκτυο. Σήμερα, η ολική υπογειοποίηση του δικτύου μέσης τάσης (μήκους 120.000 χιλιομέτρων) αποτελεί ένα φαραωνικό έργο που αγγίζει τα 35 δισ. ευρώ. Η κυβέρνηση, χρησιμοποιώντας κονδύλια από το Ταμείο Ανάκαμψης, υποστηρίζει ότι έχει αυξήσει το ποσοστό των υπόγειων καλωδίων στο 14% (από 9% το 2021).
Το ζήτημα λαμβάνει πλέον σοβαρές νομικές και ποινικές διαστάσεις. Μετά τη φωτιά στην Κρήτη, συνελήφθησαν δύο στελέχη λειτουργίας του δικτύου, ενώ για το μέτωπο στη Βοιωτία οι ερευνητές εστιάζουν σε σπινθήρες από ιδιωτικό αιολικό πάρκο.
Οι δικαστικές αγωγές πολιτών εναντίον εταιρειών ενέργειας αυξάνονται ραγδαία (από 369 σε 681 το 2024), μεταφέροντας τη μάχη για τις ευθύνες στις δικαστικές αίθουσες, με τους πολίτες να διεκδικούν γενναίες αποζημιώσεις για τις περιουσίες που χάθηκαν εξαιτίας των κρατικών υποδομών.